Rečnik simbola: EROTIKA

1.  Simbolizam ljubavi dobro je poznat iz Pesme nad pesmama, a i po načinu kako su ga primenjivali hrišćanski mistici, među kojima i Sveti Bernar i Sveti Jovan od Krsta. Ljubav Supruga i Supruge su tumačili kao ljubav Jahvea i Izraela, ili Hrista i Crkve, ili Boga i duše. Pseudo-Dionisije Areopagit, doslovno bliži grčkom Erosu, …

More

Rečnik simbola: EDIP

Legendarni junak grčke tragedije, čija je sudbina postala jedna od kategorija moderne psihoanalize: Edipov kompleks. 1. Prema proročanstvu, tebanskom kralju Laju je bilo suđeno da pogine od ruke vlastitog sina. Kad se dugo nakon proročanstva Laju rodio sin, naredio je da ga izlože daleko u šumi, da ne bi umakao divljim zverima, naredio je da …

More

Rečnik simbola: DVOJNIK

  U umetnosti svih kultura, životinje, zmije, zmajevi, ptice, lavovi, medvedi, itd. prikazuju se u paru. To nije samo ukras ili znak manihejskog uticaja. Sve prikazane životinje imaju simbolički dvostruki polaritet, dobar i zao, o kojem se ovde govori samo u naznakama za svaku pojedinu životinju. Podvostručavanje likova verovatno predstavlja dvostruki aspket svega živog. Lav, …

More

Rečnik simbola: DIONIS

1. Božanstvo čije je značenje suviše pojednostavljeno kada je simbol zanosa i ljubavnih želja. Beskrajna složenost Dionisovog lika, božanskog dečaka ili dva puta rođenog boga, prevodi se u mnoštvo imena koja su mu data, od kojih se prva, kao Mahnit, Bučan, Šuman, povezuju sa bučnom vikom orgija (SECG, 285). Potiče od Zevsa i Semele, boginje …

More

Rečnik simbola: ČAKRA

Sanskirtska reč koja označava Kolo. To su okultna spojišta suptilnih kanala (nadis) kojima po hiduskoj filozologiji kola životna energija. To su centri svesti mistične fiziologije, smešteni slojevito duž kičme do vrata glave, a mogu se označiti kao vrtlozi eterične materije (avas). U unutrašnjem psihičkom centru Maldahara, budi se Kundalini, statički oblik stvaralačke energije.  Po hinduskom …

More

Rečnik simbola: BUBANJ

1. Bubnjanje se povezivalo sa ispuštanjem prvobitnog zvuka, izvora objave i opštije, sa ritmom kosmosa. Takvu ulogu bubanj ima kao obeležje Šive (damaru) ili budističke Dakini. U ovom drugom slučaju ritam je povezan sa širenjem Dharme, u vezi sa kojom Buda podseća na bubanj besmrtnosti. Damaru ima oblik peščanog sata: zajednička tačka dve nasuprot okrenute …

More

Rečnik simbola: BUNAR

1.  Bunar u svim predanjima ima sveto značenje: on ostvaruje nešto kao sintezu tri kosmička poretka: neba, zemlje i podzemlja; tri elementa: vode, zemlje i vazduha; on je vitalni komunikacijski put. On je mikrokosmos ili kosmička sinteza. Pomoću njega se komunicira sa boravištem mrtvih; podzemni odjek koji dopire iz njega i nestali odblesci uznemirene vode …

More

Rečnik simbola: BLIZANCI

1. Sve kulture i mitologije svedoče o posebnom zanimanju za fenomen blizanaca. U kakvim god oblicima da su zamišljeni – savršeno simetrični, ili jedan taman a drugi svetao, jedan ispružen prema nebu a drugi prema zemlji, jedan crn a drugi beo, crven ili plav, jedan sa glavom bika a drugi sa glavom škorpije – uvek …

More

Rečnik Simbola: BICIKL

Bicikl se često pojavljuje u snovima savremenog čoveka. Evocira tri karakteristike: to prevozno sredstvo pokreće osoba koja je na njemu, za razliku od ostalih vozila koja pokreće strana sila. Da bi se unapred odredilo kretanje, potvrđuje se lični i individualni napor, isključujući svaku drugu energiju; ravnoteža je osigurana jedino kretanjem napred, upravo kao u razvoju …

More

Rečnik simbola: BASILISK

Izmišljeni gmizavac koji samim svojim pogledom ili dahom ubija onoga ko mu se približi, a da ga ne opazi ili pogleda. Rađao se iz jajeta starog petla, od 7 ili 14 godina, iz okruglog jajeta položenog u đubrište, a na kojem je morala sedeti žaba krastača ili obična žaba. Prikazuje se kao petao sa zmajevim …

More

Rečnik simbola:  AUM (ili OM)

Aum je jedan od najmoćnijih mantra, a u hindustičkoj tradiciji i najpoznatiji. Ta je sveta reč simbol božanstva, u najjačem smislu reči simbol izražava božanstvo izvan, a ostvaruje ga unutar duše.  Simbol je stvaralačkog duha. Mantra je zvuk koji poseduje izuzetno delotvornu energiju u duhovnom preobraženju. Gotovo magična vrednost mantre zasniva se na indijskoj ideji …

More

Rečnik simbola: Atlantida

Posredstvom egipatskih tekstova koji su nadahnuli Platona, potonuli kontinent Atlantida je u ljudskom duhu ostao simbol izgubljenog raja ili idealnog grada. Atlantida je pripadala Posejdonu; tu je smestio decu koje mu je rodila smrtna žena, sam je uredio i ulepšao ostrvo, koje je postalo veliko i prekrasno kraljevstvo: Stanovnici su stekli toliko bogatstva koliko pre …

More

Rečnik simbola: Alfa i Omega

1. Ta se dva slova nalaze na početku i na kraju grčkog alfabeta. Pošto se smatralo da ona sadrže ključ sveta, on je potpuno zatvoren između te dve krajnosti. Dakle, Alfa i Omega su simbol sveobuhatnog znanja, celokupnog bića, čitavog prostora i vremena. 2. Autor Otkrivenja pripisuje ta dva slova Isusu Hristu koji je svijedok …

More